Yeni bir protez takıldığında veya uzun süredir kullanılan bir protezde, diş eti üzerinde ağrılı bölgeler oluşabilir. Bu durum hastaların çoğunu tedirgin eder ve protezi tamamen bırakmaya yöneltir. Oysa protez yarası çoğu vakada kısa bir kontrol seansında çözülen bir uyum sorunudur. DijiDent Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği olarak Türkiye’de bu şikâyetleri erken dönemde ele almayı önemsiyoruz; çünkü geciken her gün iyileşmeyi uzatır.
Neden Oluşur?
- Baskı noktası: Protezin belirli bir bölgesi dokuyu diğer bölgelerden fazla sıkıştırır.
- Kenar uzunluğu: Protezin kenarı olması gerekenden uzunsa hareketli dokuyu zorlar.
- Kemik çıkıntıları: Çene kemiğindeki keskin bölgeler üzerinde baskı yoğunlaşabilir.
- Kemik değişimi: Yıllar içinde kemik hacmi azaldıkça protez oturduğu yeri kaybeder.
- Dengesiz kapanış: Çiğneme kuvvetinin bir bölgeye yoğunlaşması.
- Yemek artığı: Protez altına giren sert bir parça bölgesel tahrişe yol açabilir.
İlk günlerde görülen küçük baskı noktaları olağandır; dokular yeni yapıya uyum sağlarken ortaya çıkar. Ancak bunlar kendiliğinden düzelmesi beklenen durumlar değildir, tesviye gerektirir.
Ne Yapmalısınız?
Ağrı hissettiğinizde protezi çıkarabilir, bölgeyi ılık tuzlu suyla çalkalayabilirsiniz. Yumuşak gıdalarla beslenmeye geçmeniz de rahatlama sağlar. Ancak asıl adım, kontrol randevusu almaktır.
Burada pratik ve önemli bir ayrıntı var: kontrole gelmeden önceki birkaç saat protezinizi takmanızı öneriyoruz. Protez takılı olmadığında dokudaki baskı izi kaybolur ve hekiminiz sorunlu bölgeyi tam olarak tespit edemez. Ağrıya rağmen kısa süre takmak, doğru noktanın bulunmasını sağlar.
Kesinlikle Yapılmaması Gerekenler
Protezi kendiniz kazımayın. Zımpara, törpü, bıçak veya makas kullanmak en sık karşılaştığımız hatadır. Kaldırılan malzeme geri gelmez ve protezin uyumu kalıcı olarak bozulabilir. Çoğu zaman gerçek sorun, ağrıyı hissettiğiniz bölgenin biraz uzağındadır; bu nedenle kendi tahmininizle yapılan müdahale sorunu büyütür.
Ağrıya dayanmaya çalışmayın. “Alışırım” yaklaşımı, basit bir baskı noktasının derin bir yaraya dönüşmesine yol açar. İyileşme süresi uzar ve bu dönemde beslenme olumsuz etkilenir.
Protezi tamamen bırakmayın. Uzun süre takılmayan protezde dokular değişir ve tekrar takıldığında uyum daha da zorlaşır.
Tedavi Nasıl Yapılır?
Hekiminiz özel boyalar veya baskı gösterici maddeler yardımıyla temas noktasını belirler. Ardından protezin ilgili bölgesi çok küçük miktarlarda tesviye edilir ve yüzey parlatılır. İşlem genellikle kısa sürer ve ağrı vermez. Bazı vakalarda birkaç kontrol gerekebilir; bu, protezin kötü yapıldığı anlamına gelmez, dokunun uyum sürecinin doğal parçasıdır.
Yara derinse iyileşme için birkaç gün protezin çıkarılması önerilebilir. Bu dönemde beslenmenizin daralmaması için önerilerde bulunuruz.
İyileşme Döneminde Beslenme
Yara iyileşirken beslenmenizin daralmaması önemlidir. Çorba, yoğurt, iyi pişmiş sebze ve kıyma gibi yumuşak ama besleyici seçeneklerle devam etmenizi öneririz. Baharatlı, asitli ve çok sıcak gıdalar tahriş edici olabileceği için bu dönemde ertelenmelidir. Ilık tuzlu suyla çalkalama da dokunun rahatlamasına yardımcı olur.
Tekrarlayan Yaralar
Aynı bölgede tekrar tekrar yara oluşuyorsa, sorun yalnızca tesviyeyle çözülmeyebilir. Kemik hacmi azalmış olabilir ve protezin astarlanması gerekebilir. İleri durumlarda protezin yenilenmesi ya da tutunmayı artıracak seçeneklerin değerlendirilmesi gündeme gelir.
Ne Zaman Mutlaka Değerlendirilmeli?
Bu bölümü özellikle vurgulamak istiyoruz. Ağız içindeki bir yara, protez kaynaklı olsun ya da olmasın, iki haftadan uzun süredir iyileşmiyorsa mutlaka hekim tarafından değerlendirilmelidir. Aynı şekilde sertleşmiş, kanayan, giderek büyüyen veya çevresinde renk değişikliği bulunan bölgeler bekletilmemelidir. Protez tesviye edildiği hâlde iyileşmeyen bir yara da bu kapsamdadır.
Bu, mutlaka ciddi bir durum olduğu anlamına gelmez; büyük olasılıkla basit bir nedeni vardır. Ancak ağız içi dokuların erken dönemde değerlendirilmesi, her yaş grubunda önemlidir ve özellikle protez kullanan kişilerde düzenli kontrolün en değerli yanlarından biridir.
Sıkça Sorulan Sorular
Baskı giderildikten sonra genellikle birkaç gün içinde iyileşme başlar; süre yaranın derinliğine bağlıdır.
İlaç kullanımı hekim önerisiyle olmalıdır. Ağrıyı bastırmak sorunu çözmez.
Geçici rahatlama sağlayabilir; ancak baskı giderilmeden kalıcı sonuç alınmaz.
İlk haftalarda birkaç tesviye olağandır. Uzun süre devam ediyorsa neden araştırılır.
İki haftayı aşan yaralar mutlaka değerlendirilmelidir; bekletmeden başvurun.
Size uygun protezi birlikte planlayalım.
Diş protezi hakkındaki sorularınız ve size uygun tedavi planı için randevu almak üzere bizimle iletişime geçin. DijiDent Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği’nde hekimlerimiz durumunuzu sizinle birlikte değerlendirsin.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. İyileşmeyen ağız içi yaralar mutlaka değerlendirilmelidir.
